Wat is het Plaberum?
Plaberum staat voor Plan en Besluitvormingsproces Ruimtelijke Maatregelen. Het beschrijft het planproces, het bestuurlijke besluitvormingsproces en biedt per fase van het planproces een overzicht van de te leveren producten. Door de voortgang van het proces te koppelen aan bestuurlijke besluiten blijven de risico’s beheersbaar. Bij elk besluit wordt bekeken of en hoe de volgende stap kan worden gezet. In het Plaberum worden de verschillende gemeentelijke trajecten beschreven: planvorming, het juridisch/planologische traject, contractvorming en besluitvorming.
Het nieuwe Plaberum kent vier fasen. Elke fase wordt afgesloten met een bestuurlijk besluit. Het Plaberum is een procedure en laat zich daarom niet makkelijk samenvatten.
De belangrijkste wijzigingen ten opzichte van het oude Plaberum
Het aantal te doorlopen fasen is teruggebracht van zes naar vier, te weten:
- Strategiefase
- Onderzoeksfase
- Programma- en ontwerpfase
- Uitvoeringsfase
Er wordt nadrukkelijker aandacht besteed aan de eerste fase door het uitvoeren van een procedurele analyse, een krachtenveldanalyse en een risicoanalyse en het opstellen van een ontwikkelingsstrategie.
De begrippen bouwenvelop en bouwenvelopovereenkomst zijn geïntroduceerd in respectievelijk de fases 3 en 4.
Er is een uitgebreid overzicht gemaakt van de benodigde vergunningen en juridisch/planologische producten.
Per fase is:
- het doel beschreven
- het bestuurlijke besluitvormingsproces beschreven
- het planvormingsproces beschreven
Beschrijving van de vier fases
- Fase 1: Strategie
Dit is een korte fase waarin verkennend en inventariserend onderzoek (krachtenveld en risico’s) wordt gedaan. Globaal wordt duidelijk welke obstakels op de weg liggen (juridisch/planologisch, milieutechnisch, openbare ruimte, etc.), welke opgaven en oplossingen er zijn, wie partners zijn en hoe de financiering geregeld kan worden. Voorafgaand aan de besluitvorming moet het plan voor advies worden voorgelegd aan de directeur van het Ontwikkelingsbedrijf.
Deze fase eindigt met een Strategiebesluit waarin onder andere wordt besloten of de planvorming wordt voortgezet en zo ja, wie de bestuurlijke en ambtelijke opdrachtgever zijn en welk planproces en welke beslismomenten worden gevolgd.
- Fase 2: Onderzoek
In deze fase vindt nader onderzoek plaats naar de haalbaarheid en het verminderen van de risico’s. Deze fase hoeft niet in elk project te worden doorlopen. Bij relatief eenvoudige projecten volgt na fase 1 direct fase 3.
De tweede fase eindigt met een Projectbesluit waarin bestemmingen, ontsluiting, mobiliteitseisen en programma’s globaal worden vastgelegd.
- Fase 3: Programma en ontwerp
In fase 3 worden de programma’s, het stedenbouwkundig plan, de grondexploitatie en de financiële paragraaf opgesteld. Ook worden als bijlage bij het stedenbouwkundige plan één of meer bouwenveloppen samengesteld.
Deze fase eindigt met een Investeringsbesluit over het programma, het stedenbouwkundig plan, inclusief de bouwenvelop(pen), de grondexploitatiebegroting en een uitvoeringskrediet (indien nodig).
- Fase 4: Uitvoering
In deze fase worden één of meerdere bouwenvelopovereenkomsten en/of erfpachtovereenkomsten afgesloten. De bouwplannen worden (door de markt) ontwikkeld en het ontwerp van de openbare ruimte en een beheerplan voor de openbare ruimte worden gemaakt. Dit is de fase van verwerven en onteigenen. Verder worden er werkzaamheden in gang gezet die gericht zijn op de voorbereiding van de uitvoering, zoals beschikken over vergunningaanvragen, bestekken, aanbesteding en bouwrijp maken. In de loop van deze fase worden verschillende besluiten genomen.
Deze fase wordt afgesloten met de feitelijke uitvoering.